
नमस्कार, ‘महाराष्ट्र हेडलाईन’मध्ये आपले स्वागत. आज आम्ही एका अशा महामानवाचा जीवनप्रवास तुमच्यासमोर मांडणार आहोत, ज्यांनी केवळ राज्यघटनाच लिहिली नाही, तर कोट्यवधी शोषितांच्या जीवनात प्रकाशाचा किरण निर्माण केला. विश्वरत्न, भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा जन्म ते महानिर्वाण असा थक्क करणारा प्रवास… पाहुयात आमचा हा खास रिपोर्ट.
१. जन्म आणि बालपण: संघर्षाची पहिली पावले
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा जन्म १४ एप्रिल १८९१ रोजी मध्य प्रदेशातील महू येथे झाला. सुभेदार रामजी सकपाळ आणि भीमाबाई यांचे ते १४ वे अपत्य.भीमरावांचे बालपण कठीण परिस्थितीत गेले.त्याकाळी असलेल्या जातीभेदाच्या भिंतींनी त्यांना शाळेत बाहेर बसावे
लागले,तहान लागली तरी पाणी नाकारले गेले.मात्र,या अपमानालाच त्यांनी आपली ऊर्जा बनवले.
२. शिक्षणाचा ध्यास आणि परदेशातील झेप
बडोदा संस्थानाच्या स्कॉलरशिपवर बाबासाहेब उच्च शिक्षणासाठी न्यूयॉर्क आणि लंडनला गेले.कोलंबिया विद्यापीठ आणि लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्समधून त्यांनी अर्थशास्त्रात डॉक्टरेट मिळवली. “शिका, संघटित व्हा आणि संघर्ष करा” हा मंत्र त्यांनी स्वतःच्या आयुष्यातून
सिद्ध करून दाखवला.
३. समाजक्रांतीचे रणशिंग: चवदार तळे आणि काळाराम मंदिर
भारतात परतल्यावर त्यांनी सामाजिक विषमतेविरुद्ध युद्ध पुकारले.
महाडचा सत्याग्रह (१९२७): चवदार तळ्याचे पाणी सर्वांसाठी खुले करून मानवी हक्कांची गर्जना केली.
मनुस्मृती दहन: विषमतेच्या प्रतीकाचा त्याग केला.
काळाराम मंदिर सत्याग्रह: दलितांना मंदिर प्रवेशासाठी मोठा लढा दिला.
४. भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार
स्वातंत्र्यानंतर भारताला एकसंध ठेवण्यासाठी नियमावलीची गरज होती. डॉ. आंबेडकरांनी मसुदा समितीचे अध्यक्ष म्हणून जगातील सर्वात मोठी आणि सर्वसमावेशक भारतीय राज्यघटना तयार केली. महिलांना अधिकार देणारे ‘हिंदू कोड बिल’ मांडून त्यांनी स्त्री-पुरुष
समानतेचा पाया रचला.
५. धम्मचक्र प्रवर्तन आणि महापरिनिर्वाण
आयुष्याच्या उत्तरार्धात, समता आणि अहिंसेचा मार्ग स्वीकारत त्यांनी १४ ऑक्टोबर १९५६ रोजी नागपूरच्या दीक्षाभूमीवर लाखो अनुयायांसह बौद्ध धम्माची दीक्षा घेतली. मात्र, नियतीला काही वेगळेच मान्य होते. ६ डिसेंबर १९५६ रोजी दिल्लीतील त्यांच्या निवासस्थानी या महामानवाचे महापरिनिर्वाण झाले.
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आज आपल्यात शरीराने नसले,तरी त्यांनी दिलेली राज्यघटना आणि त्यांचे विचार आजही प्रत्येक भारतीयासाठी मार्गदर्शक आहेत. ‘महाराष्ट्र हेडलाईन’चा हा विशेष रिपोर्ट तुम्हाला कसा वाटला, आम्हाला नक्की कळवा.
महाराष्ट्र हेडलाईन न्यूज पोर्टल





